Wandelen door historisch Leiden

Leids Nieuwsblad (speciale rubriek Wandelen door Leiden) 6 maart 2009

Eens stilstaan bij de bezienswaardigheden waaraan de eigen woonplaats rijk is. Wie is het niet al tijden van plan? Leiden biedt met diverse wandelroutes volop mogelijkheden om het ook echt te gaan doen. Ter aanmoediging voegt het Leids Nieuwsblad nog tips voor eet- en drinkstops toe.

De start van de ‘Wandelroute door historisch Leiden’ kon niet beter gekozen zijn. Hij ligt op het oude middelpunt van Leiden, op de Breestraat, ter hoogte van de V&D, tevens de werkplek van de middeleeuwse beul. Geen wandelaar die dan niet snel voortmaakt. Op naar vrediger oorden, zoals de nabijgelegen Gekroonde Liefdepoort, de plek waar de Leidse schilder Jan Steen ooit woonde, en de hofjes erachter. De torens van het stadhuis en de Pieterskerk vormen het achtergronddecor van pittoreske huisjes; leilinden en narcissen staan er al in de startblokken voor de lente.

Pitstops

Verder voert de route, over de kinderhoofdjes langs de Pieterskerk en door de piepende deur van het Frans protestantse Jean Pesijnshofje. De mooie zonnewijzer heeft tijdens zijn winterse werkeloosheid ander emplooi gekregen: een zak pinda’s langszij maakt hem tot voederplaats. Na het hofje is het goed pauzeren op de houten bankjes nabij de schouw van het Koffiehuis aan de achterzijde van het Gravensteen; het uitzicht op de markante torens en galerij van het kasteelachtige gebouw is er fraai.

Maar wie een nog spectaculairder stop wil, wacht nog even tot het Museum van Oudheden aan het Rapenburg. In de enorme en vrij toegankelijke hal kun je een terrasje nemen naast een levensgrote Egyptische zonnetempel. Om de zomer van in je hoofd te krijgen. Nog meer zonnigs wacht in de Hortus Botanicus: weelderig steken palmen in de kas rond Grand Café Clusius omhoog. Net als het café is de achter het oude nonnenklooster gelegen Clusiustuin gratis te betreden. Opmerkelijk zijn er de bijenkorven in de kast met opschrift ‘Godt voet alle creaturen’. De Nederlandse spellingsregels waren ook vroeger al ondoorgrondelijk.

Flora en fauna

De rest van de tocht overlapt de wandelroute ‘Van hofje tot Hortus’, die nadrukkelijker wijst op de flora en fauna in de Leidse binnenstad. Wie bij aanvang van de tocht direct ‘kiekjes’ wil schieten van kuifeendjes nabij korenmolen De Valk, komt bij het monument van David Israël Kiek ook te weten waar dit synoniem voor foto’s vandaan komt. Oude portretfoto’s van de beroemde Leidse fotograaf zijn ter plekke te bekijken. Een zoute haring verschalken kan bij de vaste viskraam voor de molen. De route loopt verder via de Lakenhal en langs vele vuurdoorns naar het Museum Boerhaave aan de overzijde van de singel. De binnentuin met moderne kunstwerken, zitjes en uitzicht op de Marekerk is een verrassing. Als je er zonder museumbezoek toch even wilt rondkijken, vraag dan niet aan de receptionist of je er een blik mag werpen, want dat is volgens deze woordgrappenmaker ten strengste verboden. Verder is het een beste man.
Over andere heren leer je bij de Burcht. De voorname gasten uit de oude stadsherberg onderaan de Burchtheuvel schoten voor hun avondmaal bovenaan wild af. Herten zijn er nu niet meer te zien, geraamten van vreemdsoortiger dieren nog wel, verderop voor de ramen van de Naturalis-dependance achter het Van der Werfpark. Een mooie kijk op Van der Werf’s standbeeld heb je op doordeweekse dagen vanuit het stijlvolle restaurant op de eerste etage van het Kamerlingh Onnes Gebouw. Voor een alternatieve lunch te midden van rechtenstudenten.

Wie tijdens het stadswandelen ook nieuwsgierig is naar de gedichten die regelmatig op zijgevels langs de route opduiken, kan een combi maken met de Muurgedichten-route. Je waant je in Babylon met verzen in het Fries tot aan het Punjabi. Kijk op www.inleiden.info voor de routebeschrijvingen.

Hofje met fraaie leilinden achter de Gekroonde Liefdepoort

Vanuit het Jean Pesijnhofje heb je zicht op het gedicht 'Stoa' van Albert Verwey

Op het terrein van de Leidse burcht liepen vroeger herten rond